Το SIPRI δημοσίευσε νέα δεδομένα για το 2025, τα οποία δείχνουν περαιτέρω αύξηση των στρατιωτικών δαπανών:

Οι παγκόσμιες στρατιωτικές δαπάνες έφτασαν τα 2,88 τρισεκατομμύρια δολάρια, σημειώνοντας αύξηση 2,9% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Πρόκειται για το 11ο συνεχόμενο έτος αύξησης και το υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί ποτέ από το SIPRI.
Οι δαπάνες αυξήθηκαν παγκοσμίως, παρά τη μείωση των δαπανών των ΗΠΑ, του μεγαλύτερου δαπανητή.
Η αύξηση στην Ευρώπη και η συνεχιζόμενη άνοδος στην Ασία και την Ωκεανία υπεραντιστάθμισαν τη μείωση των ΗΠΑ.
Οι παγκόσμιες δαπάνες χωρίς τις ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά 9,2% το 2025.

Οι 5 μεγαλύτεροι δαπανητές:

Ηνωμένες Πολιτείες
Κίνα
Ρωσία
Γερμανία
Ινδία

Μαζί αντιπροσωπεύουν το 58% των παγκόσμιων δαπανών.

Οι ΗΠΑ μείωσαν τις δαπάνες τους κατά 7,5% στα 954 δισ. δολάρια
Η Κίνα αύξησε τις δαπάνες της κατά 7,4%, φτάνοντας τα 336 δισ. δολάρια

NATO

Το 2025, οι συνολικές δαπάνες των 32 μελών του ΝΑΤΟ ξεπέρασαν τα 1,58 τρισεκατομμύρια δολάρια
Αντιστοιχούν στο 55% των παγκόσμιων στρατιωτικών δαπανών
Οι ΗΠΑ καλύπτουν περίπου το 60% των δαπανών του ΝΑΤΟ

🌍 Αφοπλισμός για βιώσιμη ανάπτυξη – τι σημαίνει;

Οι στρατιωτικές δαπάνες και η παραγωγή όπλων απαιτούν τεράστιους πόρους:

οικονομικούς
φυσικούς (πετρέλαιο, σπάνιες γαίες, βιομηχανική παραγωγή)

Αυτό σημαίνει ότι:

λιγότεροι πόροι διατίθενται για:
- παιδεία
- υγεία
- πράσινη μετάβαση

Ταυτόχρονα, η παραγωγή και χρήση όπλων έχει μακροχρόνιες περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

Η βιώσιμη ανάπτυξη (σύμφωνα με τον United Nations) σημαίνει:
ισορροπία μεταξύ οικονομικής ανάπτυξης, κοινωνικής ένταξης και περιβαλλοντικής προστασίας.

Ο αφοπλισμός θα μπορούσε να απελευθερώσει πόρους για ανάπτυξη προς όφελος όλων.

Είμαστε πιο ασφαλείς;

Παρά το γεγονός ότι οι δαπάνες έφτασαν τα 2,9 τρισεκατομμύρια δολάρια το 2024:

πάνω από 100 χώρες αύξησαν τις δαπάνες τους
οι 10 μεγαλύτεροι δαπανητές καλύπτουν το 73%

Όμως:

οι συγκρούσεις συνεχίζονται
οι γεωπολιτικές εντάσεις αυξάνονται
οι ανθρωπιστικές κρίσεις παραμένουν

Συμπέρασμα:
Η αυξημένη στρατιωτικοποίηση δεν οδηγεί σε περισσότερη ασφάλεια, αλλά:

δημιουργεί νέο εξοπλιστικό ανταγωνισμό
αυξάνει την ανασφάλεια όλων

Τι θα μπορούσε να γίνει με ένα μικρό μέρος αυτών των δαπανών;

Με βάση τα στοιχεία του 2024:

🔹 10% (230–280 δισ.) → θα μπορούσε να εξαλείψει την ακραία φτώχεια
🔹 <4% (93 δισ.) → θα μπορούσε να τερματίσει την πείνα έως το 2030
🔹 114 δισ. (≈5%) → καθαρό νερό και αποχέτευση για 140 χώρες
🔹 370 δισ. (≈14%) → βασική υγειονομική περίθαλψη για όλους στις φτωχές χώρες

Οι πόροι υπάρχουν. Το ζήτημα είναι οι πολιτικές επιλογές.

Επιπτώσεις των όπλων σε φτωχές κοινωνίες

Τα όπλα έχουν σοβαρές συνέπειες, ιδιαίτερα σε αναπτυσσόμενες χώρες:

Νάρκες και βομβίδια → καταστροφή γης, ακρωτηριασμοί
Ελαφρά όπλα → αύξηση εγκληματικότητας
Απεμπλουτισμένο ουράνιο → ραδιενεργή ρύπανση
Συμβατικά όπλα → καταστροφή υποδομών, καλλιεργειών, ζωών

Τα προγράμματα αφοπλισμού συμβάλλουν:

στη βιώσιμη ανάπτυξη
στην ασφάλεια των κοινοτήτων

Πού οδηγεί αυτή η πορεία;

Αν συνεχιστεί η τάση:

έως το 2030 → 3,5 τρισεκατομμύρια δολάρια
έως το 2035 → 4,7 – 6,6 τρισεκατομμύρια δολάρια

Δηλαδή:

5 φορές υψηλότερα από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου

Τελικό ερώτημα

Το ζήτημα δεν είναι μόνο:
πόσα ξοδεύουμε για άμυνα

Αλλά:
αν η συνεχής στρατιωτικοποίηση μπορεί να προσφέρει πραγματική ασφάλεια

📅 Ανάλαβε δράση – Συμμετοχή στο #GDAMS/Global Days Against Militarisation (9 Απριλίου – 10 Μαΐου 2026)
🌐 Περισσότερα: https://ipb.org/