Οι δείκτες βασίζονται στη μεθοδολογία του Regional Innovation Scoreboard της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το οποίο αξιολογεί την περιφερειακή καινοτομία με βάση τέσσερις βασικούς πυλώνες:
- Ανθρώπινο κεφάλαιο και δεξιότητες
- Επενδύσεις σε έρευνα και ανάπτυξη (R&D)
- Καινοτομία επιχειρήσεων και ΜΜΕ
- Δίκτυα συνεργασίας και μεταφορά γνώσης
Σύμφωνα με την έκθεση, η Ελλάδα συνολικά κατατάσσεται στην κατηγορία Moderate Innovator, με σημαντικές περιφερειακές διαφοροποιήσεις μεταξύ μητροπολιτικών περιοχών και περιφερειακών οικονομιών με χαμηλότερη ένταση έρευνας και καινοτομίας.
Πηγή:
European Commission, Regional Innovation Scoreboard 2025.
| Περιφέρεια | Κατηγορία RIS 2025 | Επενδύσεις R&D | Ανθρώπινο κεφάλαιο | Καινοτομία ΜΜΕ | Συνεργασίες έρευνας | Συνολική τάση |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Αττική | Moderate Innovator | Υψηλές | Πολύ υψηλές | Υψηλή | Υψηλή | Σταθερή βελτίωση |
| Κρήτη | Moderate Innovator | Υψηλές | Υψηλές | Υψηλή | Πολύ υψηλή | Σημαντική πρόοδος |
| Κεντρική Μακεδονία | Moderate Innovator | Μέτριες | Υψηλές | Μέτρια | Υψηλή | Βελτιούμενη |
| Δυτική Ελλάδα | Moderate Innovator | Μέτριες | Μέτριες | Μέτρια | Υψηλή | Σταδιακή πρόοδος |
| Ήπειρος | Moderate Innovator | Μέτριες | Μέτριες | Μέτρια | Μέτρια | Βελτιούμενη |
| Θεσσαλία | Moderate Innovator | Χαμηλές | Μέτριες | Χαμηλή | Μέτρια | Σταδιακή πρόοδος |
| Ανατολική Μακεδονία & Θράκη | Emerging Innovator | Χαμηλές | Μέτριες | Χαμηλή | Χαμηλή | Σταθερή |
| Δυτική Μακεδονία | Emerging Innovator | Χαμηλές | Μέτριες | Χαμηλή | Χαμηλή | Μεταβατική περίοδος |
| Πελοπόννησος | Emerging Innovator | Χαμηλές | Μέτριες | Χαμηλή | Χαμηλή | Σταθερή |
| Στερεά Ελλάδα | Emerging Innovator | Χαμηλές | Μέτριες | Χαμηλή | Χαμηλή | Περιορισμένη πρόοδος |
| Ιόνια Νησιά | Emerging Innovator | Χαμηλές | Μέτριες | Χαμηλή | Χαμηλή | Σταθερή |
| Βόρειο Αιγαίο | Emerging Innovator | Πολύ χαμηλές | Χαμηλές | Πολύ χαμηλή | Χαμηλή | Περιορισμένη |
| Νότιο Αιγαίο | Emerging Innovator | Πολύ χαμηλές | Μέτριες | Χαμηλή | Χαμηλή | Σταθερή |
Περιφερειακό Χάσμα Καινοτομίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση
(Regional Innovation Scoreboard 2025 – συγκριτική αποτύπωση)
| Ομάδα Περιφερειών ΕΕ | Ενδεικτικές Περιφέρειες | Κατηγορία Καινοτομίας | Κύρια χαρακτηριστικά |
|---|---|---|---|
| Βόρεια Ευρώπη | Stockholm (SE), Hovedstaden (DK), Helsinki-Uusimaa (FI) | Innovation Leaders | υψηλές δαπάνες R&D, ισχυρά πανεπιστήμια, τεχνολογικά clusters |
| Δυτική Ευρώπη | Flanders (BE), Zuid-Holland (NL), Bayern (DE) | Innovation Leaders / Strong Innovators | ισχυρή βιομηχανική βάση, συνεργασία επιχειρήσεων-έρευνας |
| Κεντρική Ευρώπη | Oberösterreich (AT), Lombardia (IT), Baden-Württemberg (DE) | Strong Innovators | υψηλή μεταποίηση, τεχνολογική καινοτομία |
| Νότια Ευρώπη | Emilia-Romagna (IT), Navarra (ES), Catalunya (ES) | Strong / Moderate Innovators | δυναμικά περιφερειακά clusters, αγροδιατροφική και βιομηχανική καινοτομία |
| Νοτιοανατολική Ευρώπη | Αττική, Κρήτη | Moderate Innovators | βελτίωση σε έρευνα και πανεπιστημιακή συνεργασία |
| Ανατολική Ευρώπη | πολλές περιφέρειες Πολωνίας, Ρουμανίας, Βουλγαρίας | Emerging Innovators | χαμηλές επενδύσεις R&D, περιορισμένα οικοσυστήματα καινοτομίας |
Συμπέρασμα πολιτικής
Τα στοιχεία του Regional Innovation Scoreboard επιβεβαιώνουν τη διαχρονική γεωγραφική ανισορροπία καινοτομίας στην Ευρώπη, με τις περιφέρειες της Βόρειας και Δυτικής Ευρώπης να εμφανίζουν σημαντικά υψηλότερη ένταση έρευνας και καινοτομίας σε σχέση με τις περιφέρειες της Νότιας και Νοτιοανατολικής Ευρώπης, η οποία συμβάλει σε υψηλότερους δείκτες ΑΕΠ και βιώσιμης ανάπτυξης. Η Πολιτική Συνοχής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μέσω των στρατηγικών Smart Specialisation (RIS3) και των περιφερειακών επενδύσεων σε έρευνα και καινοτομία, στοχεύει στη μείωση αυτού του χάσματος και πρέπει να ενισχυθεί και αξιοποιηθεί από τις Περιφέρειες της Ελλάδας και της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Πηγή: European Commission, Regional Innovation Scoreboard 2025.